İkinci Nesil Mercury Montego: 1970'lerin Başarı Hikâyesi ve Sessiz Sonu

Mercury’nin orta sınıf temsilcisi Montego, Eylül 1971’de 1972 model yılıyla bayilere geldi. Yeniden tasarım, ilk neslin unibody gövdesini bırakıp gövde-şasi (body-on-frame) yapısına geçmişti; hedef, Amerikan otomobil alıcısının sevdiği o ağır ve yumuşak sürüşü vermekti. Bir süre için bu formül tuttu.

İlk Montego yılda yaklaşık 100 bin adet satıyordu — Mercury’nin toplam satışının kabaca üçte biri. Dearborn’daki soru şuydu: Daha büyük ve konforlu bir araç bu çizgiyi koruyabilir miydi? İlk yanıt evetti.

Sıfırdan Bir Tasarım

Yeni Montego’nun alt yapısı Ford Torino ile ortaktı, ama Mercury yorumu geleneksel Amerikan lüksüne daha fazla yaslanıyordu. İki kapılılar 114 inç dingil mesafesine sahipti; dört kapılı hardtop’lar ve station wagon’lar 118 inçe uzanıyordu. Tasarımda öne çıkanlar arasında belirgin petek ızgara, dörtlü far grubu, düz gövde yanakları, gömme kapı kolları, kalınlaştırılmış C sütunları ve stop, sinyal ile geri vites lambalarını içine alan büyük arka tampon vardı.

Beş ayrı donanım kademesi sunuldu:

• Montego: giriş seviyesi temel model
• Montego MX: ek dış süslemeler ve güçlendirilmiş ses yalıtımı
• Montego MX Brougham: özel jant kapakları ve katlanır kol dayamalı bench koltuk
• Montego GT: iki kapılı fastback veya wagon olarak sunulan sportif versiyon, bucket koltuk ve ek göstergeler
• Montego wagon’ları: MX ve daha zengin MX Villager; Villager ahşap görünümlü dış kaplama ve üst sınıf iç mekânla geliyordu

Motor yelpazesi genişti: 95 beygirlik 250 inçküp sıralı altıdan başlayıp V8’lere uzanıyordu. En dikkat çeken seçenekler 262 beygirlik 351 Cobra Jet ile 205 beygirlik 429 Thunderjet’ti. Şanzıman tarafında üç ileri manuel, Hurst koluyla dört ileri manuel ve Select-Shift otomatik vardı.

Cyclone ismi de geri döndü — ama yalnızca MX ve GT için bir opsiyon paketi olarak. Paket, özel çıkartmalar, marşpiyel şeritleri ve sadece 351 Cobra Jet ya da 429 Thunderjet ile sınırlı motor seçeneklerini kapsıyordu. 1972 için sadece 29 adet Cyclone paketli araç üretildi; bu da onu Mercury’nin en nadir performans paketlerinden biri yaptı.

1972 Montego özet veriler: 95 bg (250 sıralı altı) – 262 bg (351 Cobra Jet) · 114 inç dingil (iki kapı) · 118 inç dingil (dört kapı, wagon) · 135.092 adet satış · 29 adet Cyclone paketi

Otomobil basını da aracı sevdi. Road Test dergisi Montego MX Brougham’ı Yılın Otomobili, GT’yi ise otomobil tutkunlarının Yılın Otomobili seçti. Alıcılar da aynı fikirdeydi: 1972’de 135.092 Montego sahibini buldu ve ilk neslin alışılmış satış hızını rahatça geçti.

Tamponlar, Sıkıştırma Oranları ve Rekor Bir Yıl

1973’e girildiğinde devreye Washington girdi. Yeni kurallar, binek araçların düşük hızlı çarpışmaları güvenlik ve aydınlatma donanımına zarar vermeden atlatmasını şart koşuyordu; Mercury ön tamponu, ızgarayı ve ön yüzü yeniledi. Motor gamının çoğunda sıkıştırma oranı düşürüldü, beygir güçleri de beraberinde indi. 351 Cobra Jet ise yüksek sıkıştırmasını koruduğu için bu kesintiden muaf kaldı.

Bu güç kaybına rağmen satışlar 156.805 adede tırmandı — neslin zirvesi.

Ortak Platformun Bedeli

1974 daha büyük değişiklikler getirdi. Montego’nun platformu artık Mercury Cougar ve Ford Elite ile de paylaşılıyordu; bu da Ford Motor Company’nin orta sınıf ve kişisel lüks segmentindeki modelleri arasındaki örtüşmeyi iyice artırdı. Arka tamponlar için getirilen beş mil/saatlik darbe kuralı bir tasarım revizyonunu daha zorunlu kıldı.

Mercury GT fastback’i de rafa kaldırdı. Yerine opsiyonel Sports Appearance Group geldi: sahte kaput havalandırmaları, yarış tipi aynalar, gövde şeritleri, beyaz yazılı lastikler, deri kaplı direksiyon ve tam gösterge paneli. Motor listesi ciddi biçimde küçüldü; sıralı altı, 351 Cobra Jet ve 429 Thunderjet tümüyle kalktı. Yerlerine 220 beygirlik yeni bir 460 inçküp V8 geldi; onun yerini alan 351 dört boğazlı versiyon ise yalnızca 163 beygir üretebiliyordu.

Satışlar 91.458’e geriledi.

Lüks Kayması ve Sessiz Veda

1975’e gelindiğinde Montego iyice üst segmente itilmişti. Sports Appearance Group ortadan kalktı, motor gamı daraldı: standart 351M iki boğazlı V8 148 beygir üretiyordu, alıcılar 400 veya 460 inçküp V8’leri de seçebiliyordu. Hacim 55.835’e, 1976’da ise — kayda değer hiçbir değişiklik olmayan bir yıl — 33.739’a indi.

Bu, ikinci nesil Montego’nun sonuydu. İsim plakası bir Mercury binek otomobiline ancak 2005’te geri dönecekti.

Neden Ters Gitti?

Üç etken belirleyici oldu. 1973 petrol krizi, ağır ve yakıt tüketimi vasat bir otomobili tam da en kötü anda vurdu. Ürün örtüşmesi yüzünden Cougar ve Elite aynı alıcılar için birbirine rakip oldu; diğer Ford ve Mercury modelleri de benzer görünüp benzer sürüş sunuyordu. Bir de sportif köklerden konfora doğru kayan kimlik, Montego’yu kendine özgü yapan şeyi eritti.

1977’de Mercury, Montego’yu ayrı bir model olarak sonlandırdı ve Cougar çatısı altında topladı. Cougar dört kapılı ve wagon versiyonlarıyla genişledi; wagon, ön kapıların gerisinde Montego’nun gövdesini büyük ölçüde koruyup Cougar ön yüzüyle satışa çıktı.

Montego’nun hikâyesi 1970’ler Detroit’inin özeti gibi: isabetli bir yeniden tasarımla güçlü satış yakalayan, sonra regülasyon, yakıt fiyatları ve kendi kendine rakip olan bir ürün gamının arasında sıkışıp kalan bir otomobil.