SpaceX, Bir Milyon Uyduluk Yörüngesel Yapay Zeka Ağının Planını Açıkladı

SpaceX, bir operatörün şimdiye kadar önerdiği en kalabalık uydu filosuna resmen bağlandı ve bu planın yörüngedeki diğer şirketlerin bilgi paylaşım alışkanlıklarını değiştirmesine bağlı olduğunu savunuyor. Şirketin yeni yayımladığı Uzay Güvenliği sayfasına göre hedef, 100 bine kadar Starlink geniş bant uydusunu, 1 milyona kadar “Starmind” yapay zeka uydusuyla birlikte işletmek. Bu, daha önce açıklanan rakamların çok üzerinde bir ölçek.

Rakamlar hedefin ne kadar iddialı olduğunu gösteriyor. Bugün yörüngede 11 binden biraz fazla Starlink aracı var; yani yalnızca geniş bant hedefi bile mevcut filonun yaklaşık dokuz katına çıkması anlamına geliyor. Starmind, SpaceX’in yörüngesel yapay zeka hesaplama takımyıldızı. Adı, xAI’nin marka başvurusunun ortaya çıkmasının ardından haziran ayında Elon Musk doğrulamış, şirket ağustosta hesaplama yükünü Nvidia ile geliştirdiğini duyurmuştu. ABD düzenleyicileri şubat ayında 1 milyon uyduya kadar izin başvurusunu kabul etmişti.

SpaceX ayrıca tam bir Starmind takımyıldızının yeni bir konsept görselini paylaştı ve bugüne kadarki en somut teknik tarifi verdi. Başkan Yardımcısı Michael Nicolls, uyduların tek başına çalışmayacağını açıkladı: yaklaşık on uzay aracından oluşan kümeler, saniyede yaklaşık 10 terabitlik uydular arası bant genişliğiyle birbirine bağlanacak. Böylece yapay zeka modellerini verimli çalıştırmaya yetecek tutarlı hesaplama gücü ortak havuzda toplanacak, sonuçlar da Starlink’in lazer bağlantılarıyla Dünya’ya aktarılacak.

Donanımı bu kadar sıkışık yerleştirmek, çarpışmadan kaçınmayı işin merkezine taşıyor; güvenlik sayfasının büyük bölümü de rakip operatörlere sesleniyor. SpaceX’e göre Starlink, 2026’da manevra yapan yaklaşık 650 üçüncü taraf uyduyla çarpışma riski yaşadı ve bunların yalnızca yarısı verisini paylaştı. Şirket, altı ay içinde en yakın geçişin duyurulmamış bir manevradan sonraki dört saat içinde gerçekleştiği yaklaşık 164 bin ek risk kaydetti. Bazı şirketler ticari sır kaygısıyla, bazıları ise paylaşım için devlet izni alamadığı için planlarını gizli tutuyor. SpaceX bu uygulamaları “verimsiz” diye nitelendiriyor ve önlenebilir çarpışma riski yarattığını söylüyor. Şirket, bir dakika içinde risk sonucu döndüren ücretsiz bir yörünge verisi paylaşım ve tarama platformu da sunuyor; altyapı 30 bin optik sensörden oluşan Stargaze ağına dayanıyor.

Öneri, gök bilimciler ve çevre gruplarından itiraz görüyor. Eylül ayında FCC’ye verilen bir dosyada SpaceX, her Starmind uydusunun 4.000 kilograma kadar ağırlığa ulaşabileceğini belirtti; bu, bir Starlink V2 Mini’nin neredeyse yedi katı. Musk daha önce de yörünge kalabalığı endişelerini hafifçe geçiştirmiş, haziran ayında uzayın çok geniş olduğunu ve şirketin çok büyük takımyıldızları güvenle işletmeyi bildiğini söylemişti. SpaceX, Teksas Bastrop’taki Gigasat fabrikasının bu yapay zeka uydularını seri üretmek üzere tasarlandığını ve binlerce birimin konuşlandırılmasının 2027 sonu gibi erken bir tarihte başlayabileceğini aktarıyor.