Joby, Federal eVTOL Entegrasyon Programı Kapsamında Florida Uçuş Kampanyasını Başlattı

Joby Aviation, ABD Ulaştırma Bakanlığı’nın eVTOL Entegrasyon Pilot Programı (eIPP) çerçevesinde Florida Ulaştırma Bakanlığı (FDOT) ile birlikte yürüttüğü çalışmada, eyalet genelinde bir hafta sürecek pilotsuz olmayan—yani pilotlu—elektrikli hava taksi uçuşlarına start verdi.

Kampanya, şirketin uçağını Tampa Bay, Orlando ve Uzay Kıyısı arasındaki noktalar arasında dolaştıracak. Buradaki amaç tanıtım değil, doğrudan saha deneyimi: yetkililer elektrikli dikey kalkış-iniş (eVTOL) araçlarının mevcut havalimanı ortamlarında nasıl davrandığını görmek istiyor. Çıkan sonuçlar ise eyalet çapında kurulması önerilen şehirler arası hava taksi ağının ilk planlama adımlarına girdi olarak aktarılacak.

Yüz yıllık güzergâh, elektrikle

Açılış uçuşu Tampa Bay üzerinden gerçekleşti ve St. Petersburg merkezindeki Albert Whitted Havalimanı ile Tampa Uluslararası Havalimanı’nı birbirine bağladı. Bu hattın ayrı bir hikâyesi var: 1914 Ocak’ında St. Petersburg–Tampa arasında yapılan ve dünyanın ilk tarifeli ticari havayolu seferi olarak kabul edilen uçuşun rotasını neredeyse birebir izliyor.

Orlando ayağında Joby, Orlando Uluslararası Havalimanı’na inmeyi planlıyor. İniş noktası, Terminal C ile havalimanının tren istasyonunun yakınında inşa edilen yeni bir vertiport olacak. Şirkete göre bu operasyonların rotaları ve prosedürleri, Federal Havacılık İdaresi (FAA), NASA, Greater Orlando Havacılık Otoritesi ve yerel hava trafik kontrolörlerinin katıldığı yaklaşık iki yıllık simülasyon çalışmasının ürünü.

Takvimde bir de Kennedy Uzay Merkezi’ndeki Shuttle Landing Facility’de yapılacak uçuş var; bu uçuş UP.Summit havacılık sektörü etkinliğiyle aynı günlere denk getirilmiş durumda.

Sekiz bölge, üç aşama

Florida, ülke genelinde eIPP için seçilen sekiz lokasyondan biri. Program, eVTOL araçlarının ABD hava sahasına güvenli entegrasyonunu desteklemek ve gerçek operasyon deneyimi toplamak üzere kurulmuş bir kamu-sanayi işbirliği. FDOT’un kendi projesi ise üç aşamaya yayılıyor: yolcu taşımacılığı, kargo teslimatı, otomasyon ve tıbbi müdahale.

Eyaletin ileri hava hareketliliği çalışmaları 2021’e kadar uzanıyor. Nisan 2026’da Florida yasama organı, FDOT’a eyalet çapında vertiport altyapısını finanse etme yetkisi verdi. Interstate 4 yakınında SunTrax Air adlı bir test kampüsü de yükseliyor; testlerin 2026 sonundan önce başlaması bekleniyor.

Bu haftanın kanıtladığı şey: eVTOL uçuşları yoğun ticari havalimanlarına sırayla yerleştirilebiliyor — ve işin zor kısmı uçağın kendisi kadar evrak, simülasyon ve kontrolör koordinasyonu.

Asıl mesele gösteri uçuşlarından sonra başlıyor. Florida’nın toplayacağı veriler, şehirler arası elektrikli hava taksi hizmetinin gerçek bir iş modeline dönüşüp dönüşmeyeceğini belirleyecek. Eyalet henüz pilot aşamasında ve eIPP’deki diğer yedi bölge de bu tabloyu dikkatle izliyor.