Avustralya Dünyanın En Hızlı Büyüyen EV Pazarları Arasında: Elektrikli Araçlar Milyarlarca Dolarlık Petrol İthalatını Devre Dışı Bıraktı

Avrupa merkezli enerji ve iklim düşünce kuruluşu Ember’in yeni analizi, Avustralya ile Yeni Zelanda’yı dünyada en hızlı büyüyen iki elektrikli araç pazarı arasında konumlandırdı. Bu gelişmenin arkasında ise şubat sonunda İran savaşının patlak vermesiyle tetiklenen ve etkileri dünya genelinde hâlâ hissedilen fosil yakıt arz krizi yatıyor.

Ember’in verilerine göre, Hürmüz enerji krizi başladığından bu yana geçen altı ayda petrol ithal eden ülkelerdeki elektrikli araç filoları toplamda yaklaşık 200 milyon varil ham petrolün kullanımını gereksiz hale getirdi. Bunun parasal karşılığı yaklaşık 20 milyar ABD doları, yani 29 milyar Avustralya doları civarında. Bu tutarın 16,5 milyar dolarlık en büyük kısmını tam elektrikli araçlar oluştururken, geri kalanı plug-in hibritlerden geliyor. Ancak Ember, PHEV’lerin katkısının daha yüksek olabileceğine dikkat çekiyor; çünkü gerçek kullanım verileri, sürücülerin birçok durumda içten yanmalı motora üreticilerin başlangıçta öne sürdüğünden daha fazla bel bağladığını gösteriyor.

Küresel tasarrufta açık ara önde olan Çin, toplamın 14 milyar dolarlık bölümünü üretti. Onu 3,1 milyar dolarla Avrupa Birliği izledi; birlik içinde Almanya yaklaşık 760 milyon, Fransa ise yaklaşık 560 milyon dolarla başı çekti. Elektrikli araçların ülke bazında toplam petrol tüketimine oranına bakıldığında Danimarka açık farkla lider çıktı: Ülkede elektrikli otomobiller 2025’te ulusal petrol tüketiminin %13’ünü telafi etti. Avustralya’nın sağladığı tasarruf ise 220 milyon dolar olarak hesaplandı.

Ember, talep artışını doğrudan akaryakıt fiyatlarına bağlıyor. Kuruluş, Hindistan, Şili, Avustralya ve Yeni Zelanda’da Mart 2026 sonrasında BEV satış payının sert biçimde yükseldiğini, bunun da yakıt maliyetlerinden ciddi şekilde etkilenen tüketicilerin tepkisi olduğunu belirtiyor. Avustralya pazar verileri, mart başından ağustos sonuna kadar geçen altı ayda EV satışlarının %136 arttığını ortaya koyuyor. Bu ivme eylülde de sürdü ve elektrikli araçlar üst üste ikinci ay yeni otomobil satışlarının yaklaşık dörtte birini oluşturdu. Yüzdesel büyümede Avustralya’yı yalnızca Yeni Zelanda geride bıraktı.

Tablo, satışların ötesinde üretim tarafında da değişimi gösteriyor. Ember’e göre Avrupalı üreticiler daha erişilebilir modellerle karşılık verdi; Renault, Volkswagen ve Skoda’nın yeni elektrikli modelleri temmuzda Avrupa’nın en çok satanları arasına girdi. Asya’da yerli oyuncular güç kazanıyor: VinFast 2025’te Vietnam’ın en çok satan otomobilini üretti; Hindistan’da ise Tata ve Mahindra, 2026’nın ilk yarısında ülkedeki EV satışlarının %60’ından fazlasını sağladı. Brezilya, BYD’nin 2025’te açtığı tesisin ardından bölgesel üretim merkezi konumunu pekiştiriyor ve kapasitenin yılda 300 bin araca çıkarılması bekleniyor. Meksika’da yeni yerli üretici Olinia’nın 2027’de küçük sınıf elektrikli araç üretimine başlaması planlanıyor.

Buna karşılık ABD ters yöne gitti; geçen yıl federal EV desteklerini geri çekti. Ülkede elektrikli araçların hafif ticari araç satışlarındaki payı 2026’nın ilk sekiz ayında %6’ya geriledi. Ember’in aylık satış takibinde izlenen 56 ülkeden 49’u artık BEV pazar payında ABD’yi geçmiş durumda. Brezilya, Hindistan, İtalya, Malezya ve Yeni Zelanda’nın da aralarında bulunduğu 15 ülke bu yıl ilk kez ABD’yi geride bıraktı. Son 12 aylık pazar payı sıralamasında Norveç %97,8 ile liderliğini korurken onu %90 ile Hong Kong ve %79,8 ile Danimarka takip ediyor.